newsPIT

Jeżeli chcesz być zawsze na bieżąco w podatkach.
Zamów bezpłatny biuletyn podatkowy.

Cykl artykułów o cenach transferowych

Aktualności podatkowe

Jak określić profile funkcjonalne dystrybutorów w sprawozdaniu CIT-TP

2016-12-06

Zmiany w przepisach o cenach transferowych od 1 stycznia 2017 r.

W styczniu 2017 r. wchodzą w życie istotne zmiany w zakresie obowiązków podatników dotyczących dokumentowania transakcji realizowanych z podmiotami powiązanymi. Nowe przepisy zmieniają zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy obowiązku dokumentacyjnego, jak i wprowadzają nowe obowiązki sprawozdawcze. Jednym z nich jest obowiązek złożenia przez podatników sprawozdania CIT–TP, tj. uproszczonego sprawozdania w sprawie transakcji z podmiotami powiązanymi lub innych zdarzeń zachodzących pomiędzy podmiotami powiązanymi, lub w związku z którymi zapłata należności dokonywana jest bezpośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową (CIT-TP).


Jak określić profile funkcjonalne dystrybutorów w sprawozdaniu CIT-TP

Źródło: YAY foto

W dniu 17 listopada 2016 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji ukazał się nowy, zmieniony projekt Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie określenia wzoru uproszczonego sprawozdania CIT -TP. Nowy wzór tego sprawozdania zawiera 231 pozycji i został skrócony w porównaniu do pierwotnej wersji dokumentu, która zakładała uzupełnienie przez podatników ok. 470 pól. Pozycje w obecnym formularzu zostały pogrupowane na 6 części oznaczonych literami od A do F. Zakres informacji, które będą prezentowane w sprawozdaniu CIT-TP dotyczy: danych identyfikacyjnych podatnika, identyfikacji powiązań, informacji o podmiotach powiązanych, głównego przedmiotu działalności podatnika i jego profilu funkcjonalnego, restrukturyzacji, a także transakcji lub innych zdarzeń z podmiotami powiązanymi.

Zgodnie z uzasadnieniem projektu Rozporządzenia, wprowadzenie uproszczonego sprawozdania w sprawie transakcji z podmiotami powiązanymi ma na celu usprawnienie działań administracji podatkowej w zakresie analizy ryzyka zaniżania dochodów do opodatkowania przez podmioty powiązane.

Jakie podmioty są objęte obowiązkiem złożenia CIT–TP?

Zgodnie z nowymi przepisami obowiązkiem złożenia sprawozdania CIT-TP objęci zostaną podatnicy, którzy w poprzednim roku podatkowym osiągnęli przychody lub koszty przekraczające 10 milionów euro. Uproszczone sprawozdanie w sprawie transakcji z podmiotami powiązanymi będzie stanowiło załącznik do rocznego zeznania CIT-8 i będzie składane drogą elektroniczną do urzędu skarbowego do końca 3 miesiąca po roku podatkowym, którego dotyczy zeznanie. Podatnicy, których rok podatkowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym będą zobowiązani złożyć pierwsze uproszczone sprawozdania CIT-TP do 31 marca 2018 roku.

Profil funkcjonalny – szczególne wyzwanie dla podatników?

Oprócz danych dotyczących identyfikacji podatnika oraz dokonywanych przez niego transakcji, podatnik zobowiązany będzie do podania informacji dotyczących głównego przedmiotu działalności i profilu funkcjonalnego (Część D. formularza CIT–TP).

W pierwszej kolejności wskazać należy, że pojęcie profilu funkcjonalnego przedsiębiorcy jest ściśle związane z tematyką cen transferowych. Nie zostało ono jednak zdefiniowane w aktach prawnych regulujących zagadnienia cen transferowych. Również w uzasadnieniu oraz objaśnieniach do Rozporządzenia nie zostało wskazane, w jaki sposób podatnik powinien określić swój profil funkcjonalny. W konsekwencji określenie profilu funkcjonalnego może okazać się trudne dla podatników, w szczególności tych, którzy prowadzą działalność dystrybucyjną albo produkcyjną.

W jaki sposób określić profil funkcjonalny podatnika?

Cechą charakterystyczną działalności w grupie kapitałowej jest podział zadań pomiędzy podmiotami powiązanymi, przykładowo jeden podmiot odpowiada wyłącznie za produkcję wyrobów, podczas gdy inny podmiot zajmuje się wyłącznie dystrybucją wyrobów do ostatecznych klientów grupy. Konsekwencją podziału zadań pomiędzy podmiotami w grupie są odmienne funkcje pełnione przez te podmioty, ponoszone ryzyka oraz angażowane aktywa.

W celu identyfikacji profilu funkcjonalnego danego podmiotu konieczne jest zatem przeanalizowanie realizowanych funkcji, ponoszonych ryzyk oraz angażowanych aktywów. Analiza ta opiera się nie tylko na treści umów zwartych między stronami ale przede wszystkim na faktycznym zachowaniu stron transakcji. Warto zaznaczyć, że o ile rozróżnienie działalności dystrybucyjnej i produkcyjnej jest możliwe w oparciu o powszechnie znane i używane pojęcia, o tyle ustalenie, czy dany podmiot dystrybutorem o pełnym ryzyku czy dystrybutorem o ograniczonym ryzyku może być dla podatników problematyczne.

Charakterystyczne cechy dystrybutorów

Charakterystycznymi funkcjami realizowanymi przez dystrybutorów jest pozyskiwanie, obsługa i sprzedaż towarów do klientów, prowadzenie działań marketingowych, obsługa płatności i reklamacji. W konsekwencji, charakterystycznymi aktywami angażowanymi przez dystrybutorów są, co do zasady, sieć dystrybucji, aktywa marketingowe, w niektórych przypadkach powierzchnia magazynowa i doraźne działy serwisowe.

Z uwagi na fakt, że o rodzaju profilu decyduje przede wszystkim zakres ryzyka, ponoszonego przez dany podmiot, zagadnienie to powinno podlegać szczegółowej analizie. Przy analizie uwzględnić należy stopień ryzyka ponoszonego przez dystrybutora zarówno wobec tzw. pryncypała (przedsiębiorcy centralnego), jak w odniesieniu do klientów ostatecznych (np. w przypadku ryzyka gwarancyjnego). Najistotniejszym jest tzw. ryzyko rynkowe, które dotyczy negatywnych skutków zmian na rynku, braku sprzedaży wyrobów do klientów ostatecznych itp. W zależności od zakresu realizowanych funkcji oraz ponoszonych ryzyk, wyróżnia się 3 typy dystrybutorów, który charakterystyka została omówiona poniżej.

Dystrybutor o pełnych (rozbudowanych) funkcjach i ryzykach (fully-fledged distributor) Dystrybutor o pełnych funkcjach i ryzykach działa we własnym imieniu i na własny rachunek, posiada także tytuł własności do towarów. Prowadzenie działalności gospodarczej o takim charakterze wiąże się z pełną odpowiedzialnością obejmującą każdy etap procesu sprzedażowo – dystrybucyjnego. Zakres obowiązków dystrybutora w tym przypadku obejmuje nabycie towarów, utrzymanie sieci dystrybucyjnej i stanów magazynowych, ustalanie cen sprzedaży towarów oraz prowadzenie działań marketingowych i gwarancyjnych. Autonomiczne pozyskiwanie towarów od dostawcy oraz wprowadzanie ich na rynek wpływa na wynagrodzenie dystrybutora, które w tym przypadku zależy od warunków rynkowych i wielkości sprzedaży. W efekcie, zyski dystrybutora zależą od aktualnej koniunktury na rynku oraz popytu na towary oferowane przez dystrybutora - dobra koniunktura zapewnia dystrybutorowi zyski, natomiast w przypadku pogorszenia warunków ekonomicznych dystrybutor może generować stratę. W konsekwencji, ten typ dystrybutora ponosi pełne ryzyko rynkowe, co oznacza, że nie ma gwarancji sprzedaży towarów, a w konsekwencji osiągania dodatniego poziomu rentowności. Większe ryzyko i zależność wynagrodzenia od warunków rynkowych wiąże się jednocześnie z szansą na uzyskanie większych zysków z prowadzonej działalności.

Dystrybutor o ograniczonym ryzyku

Dystrybutor o ograniczonym ryzyku, tak samo jak dystrybutor o rozbudowanych funkcjach i ryzykach, działa we własnym imieniu i na własny rachunek, podlega jednak ścisłym wytycznym pryncypała (przedsiębiorcy centralnemu). Cechą charakterystyczną opisanego typu dystrybutora jest zamawianie towarów głównie pod konkretne zamówienie klienta. W konsekwencji oznacza to także zmniejszenie ryzyka rynkowego, które w przypadku dystrybutora o ograniczonym ryzyku odnosi się tylko do wolumenu sprzedaży towarów do klientów ostatecznych. Dystrybutor nie ponosi ryzyka zakupu towarów na tzw. magazyn, czyli towarów na które nie ma określnych wcześniej nabywców, oznacza to również brak lub ograniczone koszty magazynowania. Ten typ dystrybutora charakteryzuje się bardziej ograniczonym zakresem obowiązków obejmującym czynności związane bezpośrednio z towarami tj. pozyskanie odpowiedniej ilości towarów, kontrola ich jakości, magazynowanie w ograniczonym zakresie, sprzedaż, transport do klienta oraz czynności związane z pozyskiwaniem klientów, utrzymywaniem z nimi relacji oraz obsługą posprzedażową i wsparciem technicznym. Zakres ten może również zawierać prowadzenie określonych działań marketingowych. Wynagrodzenie dystrybutora o ograniczonym ryzyku ustalane jest jednak w sposób zapewniający stały, stabilny zwrot związany z pełnionymi funkcjami, najczęściej poprzez zagwarantowanie mu osiągania marży operacyjnej na określonym poziomie.

Komisant

Prowadzenie działalności sprzedażowej jako komisant wiąże się z realizacją funkcji oraz ponoszeniem ryzyk w najmniejszym zakresie, w porównaniu do powyżej opisanych typów dystrybutorów. Rola komisanta polega na pozyskiwaniu klientów, utrzymywaniu z nimi relacji, negocjowaniu warunków dostaw i reprezentacji, angażując przy tym swoje aktywa w postaci sieci klientów oraz wiedzy o rynku. Oznacza to, że nie ma on bezpośredniej styczności z towarem. Pośrednicząc w sprzedaży towarów działa on we własnym imieniu jednak na rachunek pryncypała. Ograniczenie autonomii w tym zakresie, wiąże się także z określonymi warunkami wynagrodzenia, które może stanowić prowizję od wartości sprzedanych towarów. Wysokość wynagrodzenia komisanta jest ustalana na poziomie, zapewniającym pokrycie kosztów prowadzenia działalności oraz osiągnięcie niewielkiego, ale stałego zysku.

Podsumowanie

Prawidłowe ustalenie profilu funkcjonalnego jest elementem, na który podatnicy powinni zwrócić szczególną uwagę, wypełniając sprawozdanie CIT-TP, ponieważ metoda kalkulacji cen transferowych wybrana i stosowana przez podatnika powinna być pochodną danego profilu funkcjonalnego. Jednym z kryteriów, które mogą determinować wytypowanie danego podmiotu do kontroli, może być właśnie brak spójności profilu funkcjonalnego z innymi danymi prezentowanymi w dokumentacji cen transferowych oraz w sporządzonych analizach porównawczych. Taka sytuacja może wystąpić np. gdy dystrybutor o ograniczonych ryzykach, który co do zasady powinien osiągać niski, ale stabilny zysk, generuje długoterminowe straty. Stąd wskazane jest, poświęcenie należytej uwagi profilowi funkcjonalnemu i jego właściwemu określeniu, tak aby mieć pewność, że informacje prezentowane w dokumentacji i sprawozdaniu CIT-TP są spójne i nie generują ryzyka z zakresu cen transferowych.

 

 

Magdalena Dymkowska, menedżer w Zespole Cen Transferowych w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy 

Katarzyna Caban, starszy konsultant w Zespole Cen Transferowych MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy

Magdalena Dymkowska, menedżer w Zespole Cen Transferowych w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy Katarzyna Caban, starszy konsultant w Zespole Cen Transferowych MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy
   


 

Komentarze

Brak komentarzy
Dodaj swój komentarz