newsPIT

Jeżeli chcesz być zawsze na bieżąco w podatkach.
Zamów bezpłatny biuletyn podatkowy.

Cykl artykułów o cenach transferowych

Aktualności podatkowe


Obowiązki w zakresie cen transferowych a spółka komandytowa

 

2017-03-13

Od 1 stycznia 2015 r. jednostki nieposiadające osobowości prawnej (w tym m.in. spółki komandytowe) zostały objęte przepisami w zakresie cen transferowych. Rozszerzenie definicji podmiotów powiązanych było związane m.in. z faktem, że podatnicy coraz częściej decydowali się na prowadzenie działalności gospodarczej za pomocą spółek osobowych (w tym spółek komandytowych).


Jak określić profile funkcjonalne dystrybutorów w sprawozdaniu CIT-TP

Źródło: YAY foto

Zwiększone zainteresowanie podatników prowadzeniem działalności w formie spółki komandytowej jest widoczne w znacznym wzroście liczby spółek komandytowych składających sprawozdanie finansowe. Według informacji dostępnych w bazie InfoCredit w 2009 r. podmiotów prowadzących działalność w formie spółek komandytowych, które złożyły sprawozdanie finansowe było 2 756, a w 2013 r. już 6 470 (co oznacza ponad dwukrotny wzrost w stosunku do 2009 r.).

W związku z nowelizacją przepisów, transakcje realizowane przez podmiot powiązany ze spółką komandytową (w tym transakcje realizowane pomiędzy spółką komandytową a jej wspólnikami) zostały objęte obowiązkiem dokumentacyjnym.

Podkreślić należy, iż zakres znaczeniowy pojęcia podatnik, na którym zgodnie z art. 9a Ustawy o CIT spoczywa obowiązek przygotowania dokumentacji cen transferowych pozostał niezmieniony. W związku z tym, definicja podatnika nie obejmuje spółek osobowych (w tym spółek komandytowych), a zatem spółki te nie mają obowiązku sporządzania dokumentacji cen transferowych. Oznacza to, że w rzeczywistości dokumentację podatkową muszą sporządzić podatnicy realizujący transakcję ze spółką osobową, tj. wspólnicy spółek osobowych lub spółki kapitałowe.

Niniejszy artykuł obejmuje stan prawny na 31 grudnia 2016 r. Najnowsze zmiany regulacji, wprowadzone od stycznia 2017 r. w zakresie spółek komandytowych w kontekście cen transferowych, będą tematem odrębnej publikacji.

Transakcje ze spółkami komandytowymi a obowiązek dokumentacyjny

W przypadku spółek komandytowych obowiązkowi dokumentacyjnemu podlegają w szczególności następujące transakcje / umowy:

  • umowa spółki komandytowej, w której łączna wartość wniesionych przez wspólników wkładów przekracza równowartość 50 000 euro,
  • umowa spółki komandytowej, gdy jedną ze stron umowy jest podmiot z tzw. raju podatkowego, jeżeli łączna wartość wniesionych przez wspólników wkładów przekracza równowartość 20 000 euro,
  • transakcje realizowane pomiędzy spółką komandytową a spółką kapitałową oraz pomiędzy wspólnikami spółki komandytowej a spółką komandytową przekraczające ustawowe progi transakcyjne.

Należy przypomnieć, że spółka komandytowa nie musi sporządzać ani przedkładać organom kontrolującym dokumentacji cen transferowych. Obowiązkiem tym objęte są wyłącznie spółki kapitałowe oraz wspólnicy spółki komandytowej.

Sporządzenie dokumentacji cen transferowych dla transakcji zawartych ze spółką komandytową takich jak świadczenie usług czy zakup towarów wiąże się ze standardową procedurą przygotowania dokumentacji cen transferowych. Znacznie większe wątpliwości podatników budzi sposób przygotowania dokumentacji cen transferowych dla umowy spółki komandytowej.

Zasada arm’s length obowiązkowa dla wszystkich

Należy pamiętać, że niezależnie od tego, czy jednostka spełnia definicją podatnika czy nie, transakcje dokonywane pomiędzy podmiotami powiązanymi powinny być realizowane na warunkach rynkowych.

Na podstawie art. 11 Ustawy o CIT oraz art. 25 Ustawy o PIT, niezależnie od określenia obowiązku dokumentacyjnego dla zawieranych transakcji, organy podatkowe mogą badać rynkowy charakter transakcji zawieranych pomiędzy podmiotami powiązanymi. Oznacza to, że w przypadku kontroli podatkowej organy mogą przeprowadzić analizę rynkowego charakteru transakcji zawieranych przez spółkę komandytową (poprzez przeprowadzenie analizy porównawczej). W przypadku udowodnienia nierynkowego charakteru transakcji organy mogą doszacować wynagrodzenie ustalone w ramach transakcji, stosując metody wymienione w rozporządzeniu Ministra Finansów w sprawie cen transferowych. Jeśli spółka komandytowa posiada własną analizę porównawczą (przygotowaną z wykorzystaniem metod wskazanych w rozporządzeniu), organy podatkowe są zobligowane do zastosowania tej samej metody (o ile podmiot zastosował właściwą metodę) do ewentualnego doszacowania.

Jak przygotować dokumentację dla umowy spółki komandytowej?

Na podstawie art. 9a Ustawy o CIT dokumentacja cen transferowych dla umowy spółki komandytowej powinna obejmować typowe elementy dokumentacji, w tym funkcje pełnione przez poszczególnych wspólników, angażowane aktywa, podejmowane ryzyko, poniesione koszty oraz oczekiwane przez wspólników korzyści. Dodatkowo dokumentacja ta powinna zawierać szczególne ustalenia przyjęte w umowie spółki, przede wszystkim zasady dotyczące praw wspólników (stron umowy) do udziału w zysku oraz uczestnictwa w stratach.

Najbardziej problematycznym elementem dokumentacji podatkowej może okazać się wskazanie metody i sposobu kalkulacji zysków. Na wysokość dochodów wspólników z tytułu przystąpienia do umowy spółki komandytowej wpływa udział w zyskach. W związku z tym, metodą najbardziej właściwą do zastosowania w przypadku umowy spółki komandytowej będzie metoda podziału zysku (określona w rozporządzeniu Ministra Finansów w zakresie cen transferowych).

Zastosowanie metody podziału zysków może zostać zrealizowane w dwóch wariantach: poprzez analizę rezydualną albo analizę udziału. Analiza rezydualna polega na rozdzieleniu zysku dzielonego (tj. zysku pozostałego po odjęciu minimalnego zysku z tyt. pełnionych rutynowych funkcji przez strony transakcji) w sposób, w jakim zysk ten zostałby podzielony między podmiotami niepowiązanymi. Zatem analiza rezydualna dzieli sumę zysków uzyskanych w związku z daną transakcją przez podmioty powiązane, ustanawiając każdej ze stron zysk podstawowy oraz zysk dzielony. Natomiast w przypadku analizy udziału pomiędzy stronami następuje podział zagregowanego zysku z tytułu realizowanej transakcji. Celem metody podziału zysku jest przypisanie wag dla funkcji, kategorii aktywów oraz ryzyk, które będą odzwierciedlać ich znaczenie w tworzeniu wartości dodanej. Powyższe sprowadza się do ustalenia proporcji podziału wynagrodzenia pomiędzy strony transakcji (w przypadku analizy rezydualnej - zysku dzielonego, a w przypadku analizy udziału - zagregowanego zysku).

W przypadku spółek komandytowych zagregowane dane dotyczące poziomu zysku są łatwo dostępne, gdyż łączne dochody wspólników są określane w księgach podatkowych spółek. Dlatego też najbardziej rozsądnym wyborem będzie przeprowadzenie metody podziału zysku w oparciu o analizę udziału.

Bardzo ważną kwestią jest uzasadnienie rynkowości ustalonego udziału wspólników w zyskach. W chwili, gdy prawa wspólników do udziału w zysku nie odpowiadają warunkom rynkowym (warunkom, jakie ustaliłyby między sobą podmioty niezależne) organy podatkowe mogą dokonać szacowania. Może to mieć miejsce np. w sytuacji, gdy wspólnik wnoszący wkład o wartości np. 1 000 jednostek uzyskuje 1% w zysku, podczas, gdy udział w zysku pozostałych wspólników wynosił będzie 99% przy wartości wniesionego przez nich wkładu na poziomie np. 100 jednostek.

Natomiast należy podkreślić, że organy podatkowe będą miały dużą trudność w znalezieniu danych porównawczych, czyli szczegółowych warunków umów spółek komandytowych, które byłyby zawierane pomiędzy podmiotami niepowiązanymi.

Podsumowanie

Od 2016 r. można zaobserwować zwiększone zainteresowanie organów podatkowych tematyką cen transferowych. Nowelizacja przepisów w zakresie cen transferowych od 1 stycznia 2015 r. obejmująca m.in. rozszerzenie kategorii podmiotów powiązanych o spółki osobowe, umożliwiła organom kontrole również w zakresie transakcji zawieranych z tymi podmiotami. Dlatego też warto przeanalizować, czy rozliczenia ze spółką komandytową mają odzwierciedlenie w warunkach, jakie w porównywalnych transakcjach ustaliłyby pomiędzy sobą podmioty niezależne. Organy podatkowe mogą w przypadku stwierdzenia braku rynkowego charakteru transakcji dokonać doszacowania. Dlatego też, w przypadku transakcji istotnych z perspektywy spółki/wspólników, warto zebrać argumenty uzasadniające rynkowy charakter rozliczeń lub przeprowadzić zewnętrzną analizę porównawczą. Podatnicy, którzy realizują transakcje ze spółkami komandytowymi, poza udowodnieniem rynkowego charakteru transakcji, są zobowiązani do przygotowania dokumentacji cen transferowych. Poza standardowymi transakcjami, które powinny zostać udokumentowane, nowelizacja przepisów od 1 stycznia 2015 r. nałożyła na podatników obowiązek sporządzenia dokumentacji cen transferowych również dla umowy spółki komandytowej. Dlatego też, w przypadku zidentyfikowania umów spółek komandytowych zawieranych pomiędzy podmiotami powiązanymi, warto już teraz, nie czekając na kontrolę, przygotować dokumentację cen transferowych. Tym bardziej, że zgodnie z nowelizacją przepisów od 1 stycznia 2017 r. podatnik będzie zobowiązany złożyć oświadczenie o sporządzeniu dokumentacji cen transferowych do dnia upływu terminu określonego dla złożenia rocznego zeznania podatkowego.

 

 

Magdalena Marciniak, doradca podatkowy, Szef Zespołu Cen Transferowych w MDDP 

Marta Klepacz Starszy konsultant w Zespole Cen Transferowych MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy

Magdalena Marciniak, doradca podatkowy, Szef Zespołu Cen Transferowych w MDDP Marta Klepacz Starszy konsultant w Zespole Cen Transferowych MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy
   


Podstawa prawna:
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 czerwca 2013 r. w sprawie sposobu i trybu określania dochodów od osób prawnych w drodze oszacowania oraz sposobu i trybie eliminowania podwójnego opodatkowania osób prawnych w przypadku korekty zysków podmiotów powiązanych Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U.2012.361 t.j. z dnia 2012.04.03)
Ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U.2014.851 t.j. z dnia 2014.06.27)

Źródło: Kancelaria MDDP

Komentarze

Brak komentarzy
Dodaj swój komentarz