newsPIT

Jeżeli chcesz być zawsze na bieżąco w podatkach.
Zamów bezpłatny biuletyn podatkowy.

Aktualności podatkowe


Predefiniowane odliczenie VAT - sprawdź, czy musisz od 2016 r. ograniczać odliczenie podatku

2016-01-25

Znaczna część podatników towary i usługi nabywane w ramach działalności gospodarczej, wykorzystuje do celów innych niż działalność opodatkowana podatkiem VAT. W takich przypadkach, o ile podatnik samodzielnie nie jest w stanie ustalić wartości tego wykorzystania do celów innych niż opodatkowane, od 2016 r. musi odliczać VAT tylko częściowo, zgodnie z ustaloną już od stycznia strukturą odliczenia.

Predefiniowane odliczenie VAT - sprawdź, czy musisz od 2016 r. ograniczać odliczenie podatku

Źródło: YAY foto

Znowelizowana ustawa o VAT wprowadza od 1 stycznia 2016 r.zasadę predefiniowania w oparciu o prewspółczynnik, prawa odliczenia podatku VAT.

Trzeba odróżnić nową zasadę ustalania proporcji w oparciu o zasady pre-współczynnika, od dotychczasowych, nadal obowiązujących zasad ustalania proporcji odliczeń. Nadal bowiem podatnik, który dokonuje czynności w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje (np. zwolnione z podatku), jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, a przy braku możliwości – zastosowania współczynnika na zasadach dotychczasowych.

Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z 24 października 2011 r. (sygn. akt I FPS 9/10), wskazał, że transakcje niepodlegające opodatkowaniu nie powinny być uwzględniane przy kalkulacji proporcji sprzedaży, o której mowa w art. 90 ustawy o VAT, czyli do proporcji ustalanej według zasad obowiązujących do końca 2015 r.

W efekcie zmian, Ministerstwo Finansów wyjaśnia że cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej określonej przepisami art. 15 ust. 2 i 3 ustawy o VAT. Mieszczą się tutaj m.in. działania czy sytuacje występujące w ramach działalności gospodarczej, jednakże niegenerujące opodatkowania podatkiem VAT: otrzymanie odszkodowań umownych, otrzymanie odsetek za nieterminowe dokonywanie płatności, zbycie wierzytelności „trudnych”.

Zgodnie ze stanowiskiem Ministerstwa Finansów, przez cele inne niż działalność gospodarcza rozumie się sferę działalności danego podmiotu niebędącą działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 i 3 ustawy o VAT (przykładowo działalność podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność statutową), a także cele prywatne, z definicji niemające związku z działalnością gospodarczą podatnika. Ponieważ jednak w przypadkach wskazanych w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy o VAT (czyli w sytuacji użytku prywatnego dóbr inwestycyjnych, z wyjątkiem nieruchomości włączonych do majątku przedsiębiorstwa, w odniesieniu do których został odliczony podatek naliczony) następuje obowiązek naliczenia podatku VAT, obowiązek wydzielenia podatku naliczonego w tym zakresie nie będzie miał zastosowania. Oznacza to, że wchodzące w życie przepisy nie znajdą zastosowania do większości podatników – a jedynie sfera działalności nie podlegającej pod VAT powinna nowy współczynnik stosować. Przepisy należy traktować zatem jako uszczelnienie dotychczasowych regulacji w opodatkowaniu VAT.

Nowa zasada w przypadku sfery podmiotów ją stosujących obejmuje przypadki, w których podatnik oprócz działalności opodatkowanej VAT dokonuje również czynności nie podlegające opodatkowaniu tym podatkiem. Dotyczy zatem podatników, którzy nabywają towary i usługi wykorzystywane następnie zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza. Wyjątkiem jest wykorzystywanie na cele osobiste, gdzie czynność zrównana jest z opodatkowaną, a zatem obliczeń z zastosowaniem prewspółczynnika nie zastosujemy (powyższe czynności nie wpłyną na obowiązek ustalania tego współczynnika):

  • w przypadku czynności wskazanych w art. 7 ust. 2 ustawy o VAT – przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, wszelkie inne darowizny - przy których nabyciu jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych,
  • w przypadku czynności wskazanych art. 8 ust. 2 ustawy o VAT - użycia towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych oraz do nieodpłatnego świadczenia usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.
  • w przypadku użycia pojazdów samochodowych do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych pojazdów lub nabycia, importu lub wytworzenia części składowych do tych pojazdów, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych pojazdów podatnikowi nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zasady postępowania przy nowym pre-współczynniku

Sposób określenia proporcji w 2016 r. powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć. Nastepuje to, jeżeli sposób ten:

  • zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz
  • obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Przy wyborze sposobu określenia proporcji można wykorzystać w szczególności następujące dane:

  • średnioroczną liczbę osób wykonujących wyłącznie prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie osób wykonujących prace w ramach działalności gospodarczej i poza tą działalnością;
  • średnioroczną liczbę godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą i poza tą działalnością;
  • roczny obrót z działalności gospodarczej w rocznym obrocie podatnika z działalności gospodarczej powiększonym o otrzymane przychody z innej działalności, w tym wartość dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, otrzymanych na sfinansowanie wykonywanej przez tego podatnika działalności innej niż gospodarcza;
  • średnioroczną powierzchnię wykorzystywaną do działalności gospodarczej w ogólnej średniorocznej powierzchni wykorzystywanej do działalności gospodarczej i poza tą działalnością.

Pre-współczynnik określa się przy użyciu kwoty podatku naliczonego, ustalonego dla poprzedniego roku podatkowego, a podatnik rozpoczynający działalność lub uznający dane z roku poprzedniego za niereprezentatywne (znacznie inne niż w roku obecnym) przyjmuje dane wyliczone szacunkowo, według prognozy uzgodnionej z naczelnikiem urzędu skarbowego w formie protokołu.

Piotr Szulczewski, VAT.pl

Znasz sprawdzony program księgowy?

Sprawdź Super Księga Podatkowa – ponad 25 lat na rynku

PKPiR, Fakturowanie, Płace, VAT, Środki trwałe i inne

Skorzystaj BEZPŁATNIE >>

 


Komentarze

Brak komentarzy
Dodaj swój komentarz