Pomoc eksperta

Interpretacje podatkowe 2014

Pobierz wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej

Pobierz wniosek o wydanie interpretacji ogólnej

Podatek VAT w interpretacjach

Faktury zaliczkowe w VAT

Podatnicy VAT często przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymują od kontrahentów część, a czasami całość należności, w szczególności przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę. Zgodnie z przepisami art. 19 ust. 11 ustawy o VAT, jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części. Te same zasady dotyczą także eksportu towarów. W WDT obowiązek podatkowy powstaje natomiast w momencie wystawienia faktury potwierdzającej całość lub część ceny.

Zgodnie z art. 106 ust. 3 ustawy o VAT, faktury VAT wystawia się w przypadku otrzymania części należności. Szczegółowo kwestię wystawiania faktur zaliczkowych reguluje § 14 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług.

Regulacje wspomnianego rozporządzenia MF stanowią, że fakturę zaliczkową wystawia się nie później niż 7 dnia od dnia, w którym otrzymano część lub całość należności od nabywcy. Zasada ta dotyczy otrzymania każdej kolejnej części. Zasadniczo taka faktura powinna spełniać te same wymogi co standardowa faktura VAT. Powinna jednak zawierać ponadto dane dotyczące zamówienia lub umowy, np. nazwę towaru (usługi), cenę netto, ilość zamówionych towarów, stawki podatku, kwoty podatku oraz wartość brutto zamówienia lub umowy a także daty i numery poprzednich faktur oraz sumę kwot pobranych wcześniej części należności brutto.

Jeżeli zaliczka obejmuje część należności, to po wydaniu towaru lub wykonaniu usługi należy wystawić fakturę na zasadach ogólnych, z tym że sumę wartości towarów (usług) pomniejsza się o wartość otrzymanych części należności, a kwotę podatku pomniejsza się o sumę kwot podatku wykazanego w fakturach dokumentujących pobranie części należności. Faktura taka powinna zawierać również numery faktur wystawionych przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi. Jeżeli jednak faktura zaliczkowa obejmuje całą cenę brutto towaru lub usługi, sprzedawca po wydaniu towaru lub wykonaniu usługi nie wystawia już faktury.

Na tym zasadniczo kończą się regulacje dotyczące fakturowania zaliczek, pozostawiając podatników z licznymi wątpliwościami. Wątpliwości te dotyczą np. kwestii momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu otrzymania zaliczki na poczet WDT. W przypadku dostawy krajowej i eksportu obowiązek podatkowy powstaje już w momencie otrzymania zaliczki. W WDT obowiązują jednak inne zasady. Obowiązek podatkowy powstaje bowiem wówczas w momencie wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie całości lub części należności. Podatnicy pytają więc często urzędy skarbowe, czy jeżeli nie wystawią faktury zaliczkowej w terminie 7 dni od otrzymania zaliczki, to powstanie u nich obowiązek podatkowy i będą musieli wykazać podatek VAT z tego tytuły w deklaracji VAT-7. Pierwszy Mazowiecki Urząd Skarbowy w Warszawie (17 listopada 2006r., 1471/NUR2/443-351/1/06/JP) potwierdził, że sama wpłata zaliczki na poczet WDT nie powoduje powstania obowiązku podatkowego. Obowiązek ten nie powstanie również na skutek upływu siedmiodniowego terminu wyznaczonego na wystawienie faktury dokumentującej przedmiotową wpłatę, ale dopiero z chwilą wystawienia faktury zaliczkowej, nawet jeżeli faktura ta zostanie wystawiona z uchybieniem 7-dniowego.

Niestawienie faktury zaliczkowej w przypadku WDT może więc pozwolić podatnikowi przesunąć moment powstania obowiązku podatkowego. Podatnicy powinni jednak pamiętać, że niewystawienie faktury w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania zaliczki na poczet WDT dokumentującej ten fakt, stanowi naruszenie § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25.05.2005r. W takich okolicznościach podatnicy powinni się liczyć w odpowiedzialności karną skarbową przewidzianą w art. 62 Kodeksu karnego skarbowego, stwierdzającego, że „kto wbrew obowiązkowi nie wystawia faktury lub rachunku za wykonanie świadczenia, wystawia je w sposób wadliwy albo odmawia ich wydania, podlega karze grzywny do 180 stawek dziennych”.

Wątpliwości podatników dotyczą także kwestii możliwości zastosowania stawki 0% w przypadku otrzymania zaliczki z tytułu eksportu lub wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (WDT). Możliwość zastosowania tej stawki jest bowiem uzależniona od spełnienia wielu warunków. W eksporcie możliwość zastosowania stawki 0% warunkuje otrzymanie przez podatnika dokumentu potwierdzającego wywóz towaru poza terytorium wspólnoty. Natomiast w przypadku WDT, aby zastosować stawkę 0% podatnik powinien posiadać dokumenty potwierdzające, że towary będące przedmiotem WDT zostały wywiezione z Polski i dostarczone do nabywcy na terytorium innego państwa UE.

W przypadku otrzymania zaliczki i wystawienia faktury zaliczkowej podatnik nie jest rzecz jasna w posiadaniu dokumentów potwierdzających wywóz towaru z Polski. Organy skarbowe uznają jednak powszechnie, że mimo to możliwe jest zastosowanie stawki 0% na fakturze zaliczkowej, a spełnienie przesłanek określonych w art. 42 ust. 1 ustawy będzie decydujące dla opodatkowania całej zrealizowanej transakcji preferencyjną stawką podatku dopiero pod dokonaniu fizycznego wywozu towarów (Izba Skarbowa w Gdańsku, 25 lipca 2006r., PI/005-1628/05/P/08; Pierwszy Mazowiecki Urząd Skarbowy w Warszawie, 27 marca 2006r., 1471/NTR2/443-655c/05/MP).

Organy skarbowe wskazują także, że podatnik dokonujący WDT zobowiązany jest do wykazania wszystkich dokonanych w danym kwartale transakcji w informacji podsumowującej VAT UE. Wątpliwości dotyczą jednak sytuacji, w której podatnik otrzymał dopiero zaliczkę na poczet WDT, która zostanie zrealizowana w okresie późniejszym. Wówczas fizyczny wywóz towarów nie ma jeszcze miejsca – nie można więc jeszcze mówić WDT. Aby bowiem została spełniona definicja WDT musi dojść do faktycznego przemieszczania towaru przez granicę. Na tej podstawie Izba Skarbowa w Gdańsku (25 lipca 2006r., PI/005-1629/05/P/08) uznała, że podatnik nie uwzględnia otrzymanej zaliczki w informacji podsumowującej VAT UE o dokonanych wewnątrzwspólnotowych dostawach.

Większość organów skarbowych jest jednak przeciwnego zdania, uznając, że przesłankę decydującą o konieczności wykazania danej transakcji w kwartalnej informacji podsumowującej VAT-UE, stanowi moment powstania obowiązku podatkowego. Tym samym w informacji podsumowującej należy wykazać zaliczki dotyczące zarówno wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów, jak i wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów, w przypadku gdy wiązały się one z powstaniem obowiązku podatkowego w podatku VAT. (Opolski Urząd Skarbowy, 1 czerwca 2006r., PP/443-19-2-GK/06; Pierwszy Mazowiecki Urząd Skarbowy w Warszawie, 28 kwietnia 2006r., 1471/NUR1/443-58/2/06/GW). To stanowisko należy uznać za prawidłowe.

Inaczej jest w przypadku zgłoszenia INTRASTAT. Wykazuje się w nich bowiem faktyczne przepływy towarów, dlatego samo otrzymanie zaliczki nie powoduje obowiązku wykazania transakcji w tej deklaracji.

Jak już wspomniano, jeżeli zaliczka obejmuje część należności, to po wydaniu towaru lub wykonaniu usługi należy wystawić fakturę na zasadach ogólnych, z tym że sumę wartości towarów (usług) pomniejsza się o wartość otrzymanych części należności, a kwotę podatku pomniejsza się o sumę kwot podatku wykazanego w fakturach dokumentujących pobranie części należności. Kwestia ta wywołuje jednak duże wątpliwości podatników w przypadku wystawiania faktur zaliczkowych i faktur końcowych w walucie obcej. Faktura może być bowiem wystawiona w walucie obcej, ale kwota podatku VAT powinna mimo to zostać przeliczona na PLN.

Drugi Mazowiecki Urząd Skarbowy w Warszawie (24 czerwca 2006r., 1472/RPP1/443-358/06/IS) uznał, że dla wystawienia faktury zaliczkowej należy zastosować bieżący kurs średni waluty obcej wyliczony i ogłoszony przez Narodowy Bank Polski na dzień wystawienia faktury, jeżeli zostały one wystawione w ciągu 7 dni od dnia, w którym otrzymano zaliczkę. Natomiast w przypadku wystawienia faktury końcowej sumę wartości wykonanych usług, wykazaną na tej fakturze (kwotę należności) przeliczoną na PLN według bieżącego kursu średniego waluty obcej wyliczonego i ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski na dzień wystawienia końcowej faktury należy pomniejszyć o wartość pobranej zaliczki - przeliczonej na PLN według kursu z dnia wystawienia faktury zaliczkowej. Natomiast kwota podatku powinna zostać pomniejszona o sumę kwot podatku wykazanego w fakturach dokumentujących pobranie zaliczki. W ten sposób nie powstaną żadne „różnice kursowe” w podatku VAT.

Reasumując należy wskazać, że otrzymanie zaliczki wiąże się w powstaniem obowiązku podatkowego w VAT, z wyjątkiem WDT, gdzie obowiązek ten powstanie dopiero w momencie wystawienia faktury VAT dokumentującej otrzymanie całości lub części należności. Zatem w przypadku zaliczki krajowej albo w eksporcie transakcje uwzględniamy w ewidencji VAT i w deklaracji VAT już w dacie otrzymania zaliczki, bez względu na datę wystawienia faktury, a w WDT – w dacie wystawienia faktury, bez względu na datę otrzymania zaliczki. Po otrzymaniu zaliczki podatnik powinien udokumentować ten fakt fakturą VAT wystawioną w terminie 7 dni, od dnia otrzymania zaliczki. Jeżeli zaliczka dotyczy dostaw i nabyć wewnątrzwspólnotowych, wówczas należy uwzględnić ją w informacji podsumowującej VAT-UE, ale w zgłoszeniu INTRASTAT wykazuje się dopiero faktyczne przepływy towarów. W przypadku wystawienia faktur zaliczkowych i końcowych w walucie obcej, należy odpowiednie kwoty przeliczyć na PLN w wyżej opisany sposób, aby nie powstały „różnice kursowe” w VAT.

Remigiusz Fijak

06-04-2007

Interpretacje VAT.pl obejmują tezy wybranych interpretacji urzędów, izb skarbowych, wyroków sądów oraz pisma Ministerstwa Finansów. Publikacje te nie stanowią porady podatkowej czy prawnej i są wyłącznie odzwierciedleniem stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia opisanych przez niego zdarzeń. Pełna treść wybranych interpretacji dostępna jest na stronach internetowych Ministerstwa Finansów.

Prowadzenie firmy może być proste?
Postaw na program, który dostosujesz do siebie
Stwórz swój własny zestaw modułów

Przetestuj >>>


Komentarze

Brak komentarzy
Dodaj swój komentarz
Drukuj