Przerwy

Faktyczna przerwa w działalności to faktyczna przerwa w opłacaniu składek. Faktyczna przerwa w wykonywaniu działalności gospodarczej daje prowadzącym działalność gospodarczą zwolnienie z obowiązku opłacania składek ZUS za okres przerwy. Osoby prowadzące działalność pozarolniczą podlegają bowiem ubezpieczeniom w ZUS od dnia faktycznego rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia faktycznego zaprzestania wykonywania tej działalności.

Nie mogą z tej możliwości skorzystać przedsiębiorcy zatrudniający pracowników, zleceniobiorców itd., bowiem dopóki pracownik pracuje, dopóty przerwy w wykonywaniu działalności nie ma.

Warunkiem skorzystania z takiej możliwości jest wyrejestrowanie działalności gospodarczej w ZUS:

• wyrejestrowanie płatnika na druku ZWPA z kodem przyczyny wyrejestrowania 111 - zaprzestanie prowadzenia działalności;
• wyrejestrowanie ubezpieczonego na druku ZWUA z kodem 100 - ustanie tytułu do ubezpieczeń.

Zgodnie z wyrokiem SN z 11 stycznia 2005r. w sprawie I UK 105/04 opubl.OSNP 2005/13/198, faktyczna przerwa:

• potwierdzona stosownym zgłoszeniem w ewidencji działalności gospodarczej - zawsze skutkuje bezwzględnie ustaniem obowiązku opłacania składek ZUS;
• niepotwierdzona stosownym zgłoszeniem w ewidencji działalności gospodarczej (po prostu faktyczna przerwa) - także skutkuje ustaniem obowiązku opłacania składek ZUS, ale ZUS może skontrolować, czy istotnie przerwa ta była faktycznie wykonywana.

W ocenie zespołu PIT.pl na wynik kontroli wpłynąć może nie tylko dokumentacja podatkowa za okres przerwy (faktury zakupu i sprzedaży ujawnione w księdze i ewidencjach), ale również - choć niekoniecznie - wpisy przerwy w GUS czy w urzędzie skarbowym (np. przy karcie podatkowej).

Jako stosunkowo bezpieczne przerwy można określić w praktyce przerwy w okresie:

• letnim;
• ferii zimowych;
• świąt;
• długich weekendów;
• udokumentowanych wyjazdów wakacyjnych;
• choroby.

Osoby zatrudniające pracowników nie mogą faktycznie zaprzestać prowadzenia działalności - prowadzą ją przecież nadal w jego imieniu pracownicy.

W przypadku niezdolności do pracy wskutek choroby również wystąpi przerwa  w opłacaniu składek - ale na zupełnie innych zasadach, w związku z pobieraniem zasiłku chorobowego - pod warunkiem, że:

• prowadzący działalność uzyskał zwolnienie lekarskie;
• podlegał ubezpieczeniu chorobowemu dobrowolnemu;
• zakończył się okres karencji 6 miesięcy od zgłoszenia do tego ubezpieczenia;
• za okres niezdolności przyznany mu zostanie zasiłek chorobowy.

Podstawa wymiaru składek w okresie przerwy

ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, chorobowe i zdrowotne) oraz na Fundusz Pracy.

Na przykład:
Przy faktycznej przerwie od 10 czerwca włącznie do 10 sierpnia włącznie podstawa wymiaru składek wyniesie:

• w czerwcu 9/30 podstawy obowiązującej prowadzącego działalność w czerwcu;
• w lipcu brak podstawy;
• w sierpniu 21/31 podstawy obowiązującej prowadzącego działalność w sierpniu.

ubezpieczenia zdrowotnego jedynie pełen miesiąc przerwy w wykonywaniu działalności powoduje przerwę w opłacaniu składek.

Na przykład:
Przy faktycznej przerwie od 10 czerwca włącznie do 10 sierpnia włącznie podstawa wymiaru składek wyniesie:

• w czerwcu pełna podstawa obowiązująca prowadzącego działalność w czerwcu;
• w lipcu brak podstawy;
• w sierpniu pełna podstawa obowiązująca prowadzącego dzialalnosć w sierpniu.

Podstawę naliczania składek zaokrąglamy w ww. przypadkach do pełnych groszy.

W przypadku niezdolności do pracy spowodowanej chorobą podstawę wymiaru składek naliczamy tak, jakby działalność była dalej prowadzona aż do chwili otrzymania decyzji ZUS o przyznaniu zasiłku. Wówczas należy skorygować deklaracje złożone za okres, za który przyznano zasiłek chorobowy, a kwoty nadpłaconych składek przeznaczyć na przyszłe zobowiązania albo zażądać ich zwrotu.

Działalność w Internecie

Przedsiębiorca działający w Internecie prowadzący sprzedaż towarów lub usług oferując je w sposób ciągły, a zatem w sposób ciągły oferujący swoje towary lub usługi, zdaniem ekspertów nie przerywa faktycznie prowadzenia działalności gospodarczej. Bo choć faktycznie fakturowanie czy realizacja zlecenia nastąpi dopiero po okresie przerwy, to jednak cały czas przedsiębiorca oferuje towary lub usługi. Można to porównać do oferowania klientom towarów w "prawdziwym" sklepie off-line (sklep jest czynny 24h), przy czym wydanie towaru lub wykonanie usługi i fakturowanie nastąpi po pewnym czasie. W takim przypadku nie ma wątpliwości, iż przerwa w działalności gospodarczej nie występuje.

Faktyczna przerwa w wykonywaniu działalności gospodarczej nie oznacza bowiem braku osobistego zaangażowania przedsiębiorcy w działalność, ale niewykorzystywanie swoich umiejętności, czasu oraz majątku w celu uzyskiwania przychodów z działalności gospodarczej.

Stąd też przerwa w działalności prowadzonej on-line to wyłączenie serwisu albo zawieszenie możliwości dokonywania zakupów, albo też wycofanie wszystkich ofert z portalu aukcyjnego.

Stanowisko ZUS w sprawie przerw

ZUS opublikował na swojej stronie internetowej swoje stanowisko w sprawie przerw w prowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej. Stanowisko ZUS okazało się zgodne z tezami przedstawionymi wyżej przez PIT.pl.

ZUS stwierdza co prawda, że obowiązujące przepisy prawne (inne, niż przepisy dot. ubezpieczeń społecznych) nie zezwalają na prowadzenie działalności gospodarczej z przerwami, bez wyrejestrowania przedsiębiorcy w ewidencji działalności gospodarczej. ZUS przyznaje jednak, że niedopełnienie obowiązku wyrejestrowania nie może przesądzać o ocenie sytuacji przedsiębiorcy z punktu widzenia faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej. ZUS dopuszcza zatem możliwość uznania wyrejestrowania na okres przerwy za zasadne, gdy przedsiębiorca faktycznie nie wykonuje w okresie przerwy działalności gospodarczej.

Jako przykłady sytuacji uzasadniających w ocenie ZUS uznanie przerwy za przerwę spowodowaną okolicznościami innymi, niż chęć uniknięcia składek ZUS, podano:

• sezonowość działalności gospodarczej;
• dłuższy wyjazd nie związany z działalnością gospodarczą;
• zdarzenia losowe.

ZUS podkreśla, iż częste lub krótkotrwałe wyrejestrowywanie i zarejestrowywanie działalności w ZUS nasuwać może podejrzenie, iż zawieszenie prowadzonej działalności było fikcyjne i miało na celu uniknięcie obowiązków wobec ZUS.

W odniesieniu do przedsiębiorstw działających online ZUS potwierdził stanowisko PIT.pl, zgodnie z którym w okresie przerwy powinna zostać zawieszona jakakolwiek działalność przedsiębiorstwa, w szczególności przedsiębiorca nie powinien:

• prowadzić czynności w zakresie reklamy,
• składać ofert, ogłoszeń,
• przygotowywać kosztorysów,
• dokonywać zakupów materiałów czy wyposażenia,
• wystawiać rachunków
• oczekiwać na (potencjalnego) klienta.

Takie stanowisko oznacza nie tylko brak możlwości utrzymywania w przerwie aukcji internetowych, które zakończą się już po okresie przerwy, ale również oznacza obowiązek usunięcia strony internetowej, która jest formą reklamy.

Zdaniem zespołu PIT.pl prezentowane przez ZUS stanowisko jest słuszne. Pozostaje mieć tylko nadzieję, że jednostki terenowe będą je konsekwentnie uwzgledniać w podejmowanych decyzjach.

choroba