Roczne ZUS IWA

Do 31 stycznia każdego roku płatnicy składki na ubezpieczenie wypadkowe obowiązani są składać informację o danych do ustalenia składki na ubezpieczenie wypadkowe ZUS IWA.

Informację ZUS IWA złożyc należy w formie, w jakiej płatnik zobowiazany jest składać deklaracje miesięczne ZUS DRA - odpowiednio w formie elektronicznej lub papierowej. Uwaga - wysyłając informację w postaci papierowej pocztą na kopercie należy umieścić napis "ZUS IWA".

Od 1 kwietnia 2006 r. stopę procentową składki na ubezpieczenie wypadkowe na kolejne lata składkowe ustala ZUS, ale tylko tym płatnikom składek, którzy za trzy kolejne, ostatnie lata kalendarzowe przesłali ZUS IWA. ZUS przesyła informację na temat stawki do 20 kwietnia danego roku i stawka ta obowiązuje od 1 kwietnia danego roku do 31 marca roku następnego. Dotyczy ona wszystkich ubezpieczonych u danego płatnika.

jak inni płatnicy ustalają sobie stawkę samodzielnie

Obowiązek składania ZUS IWA nie dotyczy wszystkich płatników, a jedynie spełniających łącznie wszystkie trzy wymogi określone ustawowo:

Po pierwsze - obowiązek dotyczy płatników zarejestrowanych w ZUS nieprzerwanie jako płatnicy w całym roku poprzednim (od 1 stycznia do 31 grudnia) oraz co najmniej 1 dzień w styczniu roku następnego. Zatem w roku 2009 ZUS IWA składają płatnicy zarejestrowani w ZUS bez przerwy od 1 stycznia 2008 r. do 31 grudnia 2008 r. oraz w conajmniej jednym dniu stycznia 2009 r., np. 1 stycznia albo 31 stycznia 2009 r. Obowiązek składania ZUS IWA nie dotyczy zatem płatników zgłaszających w roku poprzednim przerwę w prowadzeniu działalności gospodarczej (urlop) w wymiarze choć 1 dnia, ani tez płatników, którzy zlikwidowali działalność gospodarczą by otworzyć ją ponownie nawet po jednodniowej tylko przerwie.

Po drugie - obowiązek dotyczy płatników zgłaszających do ubezpieczenia wypadkowego co najmniej 10 ubezpieczonych. Każdy płatnik powinien zatem zsumować ilość ubezpieczonych w ramach ubezpieczenia wypadkowego w kązdym miesięcznym DRA w roku poprzednim oraz podzielić wynik przez 12. Wynik należy zaokrąglić - od 9,50 w górę do 10. Dla ustalenia obowiązku składania deklacji w roku 2009 należy wziąć pod uwagę DRA z roku 2008. Nie ma przy tym znaczenia czy pracownicy byli zatrudnieni w pełnym, czy też w niepełnym wymiarze czasu pracy, ale czy płatnik ZUS opłacił składkę na ubezpieczenie wypadkowe za danego ubezpieczonego co najmniej za jeden dzień w danym miesiącu.

Jeżeli jednak płatnik składek zgłaszany jest w ZUS w okresie od dnia 1 stycznia danego roku do dnia 31 marca następnego roku, liczbę ubezpieczonych ustala się w oparciu o liczbę ubezpieczonych podlegających zgłoszeniu do ubezpieczenia wypadkowego w miesiącu kalendarzowym, od którego płatnik składek został zgłoszony w ZUS.

Po trzecie - obowiązek dotyczy płatników wpisanych do rejestru REGON (posiadających numer REGON) w dniu 31 grudnia roku, za który składana jest informacja ZUS IWA. Zatem dla oceny obowiązku złożenia ZUS IWA w styczniu 2008 r. należy sprawdzić stan na 31 grudnia 2008 r.

Tylko płatnicy spełniający wszystkie ww. warunki mają obowiązek składać ZUS IWA.

Zasady rozliczeń i procedury ustalania składek zostały sformułowane:

• w art.27-36 oraz art.53-54 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199, poz. 1673 z późn. zm.);
• w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej  z dnia 29 listopada 2002r. w sprawie różnicowania stopy procentowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w zależności od zagrożeń zawodowych i ich skutków (Dz. U. Nr 200, poz. 1692 z późn. zm.).

pobierz poradnik ZUS.pdf

Skutki ZUS IWA

Stopę procentową składki na ubezpieczenie wypadkowe dla płatnika składek zgłaszającego do ubezpieczenia wypadkowego co najmniej 10 ubezpieczonych ustala Zakład jako iloczyn stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe określonej dla grupy działalności, do której należy płatnik składek, i wskaźnika korygującego ustalonego dla płatnika składek (związany jest on z ryzykiem występowania wypadków przy pracy i chorób zawodowych).

Stopa procentowa składki na ubezpieczenie wypadkowe dla płatnika składek, któremu ZUS nie ustalił kategorii ryzyka z uwagi na brak obowiązku przekazywania informacji ZUS IWA przez trzy kolejne, ostatnie lata kalendarzowe, wynosi tyle, co stopa procentowa określona dla grupy działalności, do której należy.

Po złożeniu ZUS IWA ZUS zawiadamia płatnika składek nie później niż do dnia 20 kwietnia danego roku. Jeżeli płatnik składek do dnia 30 kwietnia danego roku nie otrzyma tego zawiadomienia, powinien zwrócić się do jednostki organizacyjnej Zakładu właściwej ze względu na swoją siedzibę o podanie wysokości stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe.

Płatnik ma obowiązek przechowywać ZUS IWA przez okres 10 lat.

Jeżeli płatnik składek nie przekaże danych lub przekaże nieprawdziwe dane

• co spowoduje zaniżenie stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe, ZUS ustala, w drodze decyzji, stopę procentową składki na cały rok składkowy w wysokości 150% stopy procentowej ustalonej na podstawie prawidłowych danych. Płatnik składek zobowiązany jest opłacić zaległe składki wraz z odsetkami za zwłokę;
• co spowoduje zawyżenie stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe, ZUS ustala stopę procentową składki na cały rok składkowy w wysokości stopy procentowej ustalonej na podstawie prawidłowych danych.

Kto nie składa ZUS IWA

Płatnicy ZUS, którzy nie mają obowiązku składania ZUS IWA, opłacają składki na ubezpieczenie wypadkowe według stopy procentowej wynoszącej:

• dla płatnika składek zgłaszającego do ubezpieczenia wypadkowego nie więcej niż 9 ubezpieczonych 50% najwyższej stopy procentowej ustalonej na dany rok składkowy dla grup działalności; dotyczy to równiez płatników zgłoszonych w ZUS od dnia 1 stycznia danego roku do dnia 31 marca następnego roku (czyli nie zarejestrowanych w ZUS przez cały poprzedni rok);
• dla płatnika składek niepodlegającego wpisowi do rejestru REGON 50% najwyższej stopy procentowej ustalonej na dany rok składkowy dla grup działalności.

Uwaga ! Małe firmy do 9 osób

Stopa procentowa składki na ubezpieczenie wypadkowe dla płatników składek podlegających wpisowi do rejestru REGON (czyli np. przedsiębiorcy, spółki), zgłaszających do ubezpieczenia wypadkowego do 9 ubezpieczonych włącznie wynosi:

• 1,93 w okresie 01.01.2003-31.03.2006;
• 1,80 w okresie od 01.04.2006 - nadal.