Jak wynika z praktyki Urzędu Kontroli Skarbowej w Poznaniu, zagubienie ksiąg czy ewidencji księgowych nie zwalnia podatnika z kontroli prawidłowości jego rozliczeń podatkowych.

Jak podaje Ministerstwo Finansów, w roku 2006 Urząd Kontroli Skarbowej w Poznaniu zakończył postępowanie kontrolne u osoby fizycznej, w zakresie rozliczeń z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2002 - 2003.

Podatnik prowadził działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania elementów ze stali (śmietniki) a także świadczył usługi komunalne, takie jak wywóz nieczystości oraz utrzymanie zieleni. UKS ustalił, że w styczniu 2005 r. podatnik utracił w niejasnych okolicznościach ewidencję księgową za badane lata.

Samochód, którym przewożone były do archiwum dokumenty księgowe został ukradziony, natomiast dysk twardy z zapisami księgowymi uległ uszkodzeniu. Podatnik wyrzucił przedmiotowy dysk twardy na śmieci bez próby odtworzenia danych.

Wobec braku ksiąg pełnomocnik kontrolowanego zażądał oszacowania dochodu przy użyciu wskaźnika rentowności osiąganego przez zewnętrzne podmioty.

Można podejrzewać – choć materiał zebrany w postępowaniu z całą pewnością nie pozwala na potwierdzenie takiej wersji wydarzeń – że podatnik ukrył posiadaną dokumentację księgową. Kradzież dokumentacji papierowej i uszkodzenie dysku twardego zgłosił zaś tylko po to, żeby uniknąć kontroli rozliczeń, m.in. w zakresie podatku dochodowego.

Urząd Kontroli Skarbowej postanowił jednak nie uwzględnić wniosku podatnika. Podjęto we współpracy z podatnikiem działania zmierzające do odtworzenia – choć częściowego – zagubionej dokumentacji. Wykorzystano do tego celu:

• oświadczenia kontrolowanego podatnika odnośnie kontrahentów, na rzecz których dokonywał sprzedaży, lub od których dokonywał zakupów (przeprowadzono kontrole, aby uzyskać kopie dowodów księgowych);
• przesłuchania świadków i samego podatnika (pracownicy z całą pewnością pamiętali szereg zdarzeń gospodarczych, w których uczestniczyli);
• wyciągi bankowe podatnika, które można uzyskać bez żadnego problemu (stąd tak dużą wagę podatnicy powinni przykładać do ruchów gotówki na ich kontach, zarówno firmowych, jak i osobistych).

Wartość przychodów wynikających z zeznania PIT-36 złożonej przez podatnika uznano za rzetelną, gdyż odtworzono dokumenty obejmujące 89% kwoty wykazanej przez podatnika w zeznaniu. Dokumenty dotyczące kosztów odtworzono w 68,5%, co jest naturalne, biorąc pod uwagę dokonywanie zakupów okazjonalnych u kontrahentów, których tożsamości można już po czasie nie pamiętać. W komunikacie Ministerstwa Finansów można przeczytać, iż wszystkie faktury wystawione przez podmioty nadal prowadzące działalność gospodarczą sprawdzono w kontroli krzyżowej. W postępowaniu ustalono również, że część faktur pochodzi z podmiotów nie prowadzących już działalności gospodarczej. Ustalono dodatkową kwotę podatku dochodowego od osób fizycznych do zapłaty w wysokości 894’270 zł.

Zagubienie dokumentacji nie uniemożliwia organom kontroli weryfikacji – choć częściowej – zeznań podatkowych złożonych przez podatnika.