Umowa zlecenieRealia rynku sprawiÅ‚y, że obecnie zlecenie staÅ‚o siÄ™ nie tylko formÄ… wykonania umowy cywilnoprawnej, w ramach której przedsiÄ™biorca przyjmuje na siebie obowiÄ…zek wykonania okreÅ›lonych czynnoÅ›ci, ale przede wszystkim formÄ… zatrudnienia pracowników. PrzedsiÄ™biorca majÄ…cy do wyboru statycznÄ… umowÄ™ o pracÄ™ i bardziej dostosowanÄ… do potrzeb stron umowÄ™ zlecenie, decyduje siÄ™ na takie uksztaÅ‚towanie stosunku prawnego z zatrudnianym, by możliwe byÅ‚o wykorzystanie wszystkich lub wiÄ™kszoÅ›ci zalet tej umowy cywilnoprawnej. ReklamaZa zawarciem umowy zlecenie przemawia taniość tej umowy. ÅšwiadczÄ…cy może:
Zlecenie a pracaPodstawowÄ… zaletÄ…, jakÄ… wskazujÄ… przedsiÄ™biorcy jest brak staÅ‚oÅ›ci zatrudnienia i praw pracowniczych, w tym okresu wypowiedzenia czy urlopów. W pewnych przypadkach zlecenie jest również podstawÄ… ominiÄ™cia skÅ‚adek ZUS.
Optymalizacja skÅ‚adek ZUSO ile podstawÄ™ wymiaru skÅ‚adek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych wymienionych stanowi przychód, to w przypadku zlecenia przychód jest podstawÄ… rozliczenia skÅ‚adek wyłącznie jeżeli okreÅ›lono odpÅ‚atność za jej wykonywanie kwotowo, w kwotowej stawce godzinowej lub akordowej albo prowizyjnie. JeÅ›li takiego wynagrodzenia nie okreÅ›lono w ten sposób podstawÄ™ skÅ‚adek stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż kwota minimalnego wynagrodzenia (taki przypadek może mieć miejsce np. w przypadku okreÅ›lenia wynagrodzenia na zasadzie rynkowej w zależnoÅ›ci od Å›rednich cen danego dobra).
koszty uzyskania przychodu pracownikówÅšwiadczenie zlecenia na rzecz pracodawcyDla celów skÅ‚adek ZUS w przypadku Å›wiadczenia zlecenia i pracy na rzecz tego samego pracodawcy – umowa zlecenie staje siÄ™ podstawÄ… pÅ‚acenia skÅ‚adek ZUS, a kwotÄ™ wypÅ‚aty traktuje siÄ™ jako element wynagrodzenia ze stosunku pracy. Jeżeli natomiast ta sama osoba bÄ™dzie Å›wiadczyÅ‚a pracÄ™ i zlecenie na rzecz dwóch innych pracodawców – skÅ‚adki ZUS bÄ™dÄ… pobierane wyłącznie z tytuÅ‚u umowy o pracÄ™, pod warunkiem jednak, że skÅ‚adki z umowy o pracÄ™ sÄ… pobierane od podstawy wynoszÄ…cej co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracÄ™.
Czy umowa zlecenie bez składek ZUS jest możliwa?
WyjÄ…tkiem jest sytuacja, w której pracownik zatrudniony na podstawie zlecenia u jednego pracodawcy, Å›wiadczy czynnoÅ›ci w ramach tego zlecenia na rzecz zatrudniajÄ…cego go innego przedsiÄ™biorcy, u którego podstawÄ… jego zatrudnienia jest umowa o pracÄ™. W takim przypadku umowa zlecenie również podlega skÅ‚adkom ZUS. Ograniczenie podstawy skÅ‚adek ZUS z umowy zlecenia Å›wiadczonej na rzecz innego pracodawcy nie zwalnia ze skÅ‚adek zdrowotnych, jedynie z ZUS. W zakresie skÅ‚adek zdrowotnych podstawÄ™ ich wymierzenia ustala siÄ™ niezależnie, dla obu umów. PróbÄ… obejÅ›cia powyższej zasady byÅ‚o zawieranie umów o pracÄ™ nakÅ‚adczÄ…, której wykonywanie nawet za wynagrodzenie mniejsze niż minimalne pozwalaÅ‚a na pominiÄ™cie skÅ‚adek ZUS z umowy zlecenie. Obecnie brzmienie przepisów nie pozwala już na takÄ… formÄ™ optymalizacji.
Zlecenie a dziaÅ‚alność gospodarczaJeżeli wystÄ…pi prywatne zlecenie u przedsiÄ™biorcy, powstaje pytanie, czy powinien on rozliczać je w ramach dziaÅ‚alnoÅ›ci, czy też prywatnie (dziaÅ‚alność wykonywana osobiÅ›cie), a w konsekwencji rozliczyć ryczaÅ‚towe koszty uzyskania, a także myÅ›leć o dodatkowych skÅ‚adkach ZUS z tytuÅ‚u tego zlecenia. Należy uznać, że jeżeli zlecenie nie znajduje siÄ™ w przedmiocie dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej, zgÅ‚oszonym przez przedsiÄ™biorcÄ™ do EDG (CEiDG) lub KRS, to jest prawdopodobne, że przedsiÄ™biorca Å›wiadczyÅ‚ zlecenie prywatnie. Dodatkowo powinien on zbadać, czy zawarta umowa speÅ‚nia zaÅ‚ożeniaprowadzenia dziaÅ‚alnoÅ›ci na gruncie ustawy o VAT oraz o PIT lub zadbać o to, by umowa zawarta byÅ‚a w sposób mu odpowiadajÄ…cy. By umowa mogÅ‚a być uznawana za wykonywanÄ… prywatnie, przychody pochodzić mogÄ… wyłącznie od:
Zlecenia takie mogÄ… być wykonywane również w ramach dziaÅ‚alnoÅ›ci, o ile dana osoba postanowi, że jest to zlecenie przedsiÄ™biorstwa (wówczas umowa o tym bÄ™dzie stanowić).
Jak wyliczyć wynagrodzenie na umowach zlecenia?
Powyższe oznacza, że umowy zlecenie na rzecz osób fizycznych nieprowadzÄ…cych dziaÅ‚alnoÅ›ci i innych wymienionych – prawnie zawsze (z wyjÄ…tkiem np. umów aktywizacyjnych, umów prywatnych pomocy domowej) bÄ™dÄ… podlegaÅ‚y rozliczeniu jako prowadzone w ramach dziaÅ‚alnoÅ›ci. W przypadku umów zlecenie na rzecz przedsiÄ™biorców – by umowa byÅ‚a prywatna – musi speÅ‚niać dodatkowo poniższe warunki:
Dokumentowanie wykonania zleceniaW odróżnieniu od umowy o pracÄ™, niezależność zleceniobiorcy powoduje, że jest on zobowiÄ…zany wystawić na rzecz zlecajÄ…cego (pracodawcy) rachunek lub fakturÄ™ (w zależnoÅ›ci od jego statusu dla celów podatku VAT). Rachunek wystawia siÄ™ tylko na wyraźne żądanie przedsiÄ™biorcy, fakturÄ™ – każdorazowo. Zleceniobiorca rozliczajÄ…cy siÄ™ prywatnie (czyli nieprowadzÄ…cy dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej) nie musi prowadzić dodatkowych ewidencji. W przypadku, gdyby jego dziaÅ‚alność przyjęła na tyle daleko idÄ…cÄ… niezależność, że umowa z przedsiÄ™biorcÄ… wskazywaÅ‚aby na zwiÄ…zanie ze zlecajÄ…cym wykonanie tych czynnoÅ›ci prawnymi wiÄ™zami tworzÄ…cymi stosunek prawny pomiÄ™dzy zlecajÄ…cym wykonanie czynnoÅ›ci i wykonujÄ…cym zlecane czynnoÅ›ci co do warunków wykonywania tych czynnoÅ›ci, wynagrodzenia i odpowiedzialnoÅ›ci zlecajÄ…cego wykonanie tych czynnoÅ›ci wobec osób trzecich – podatnik zobowiÄ…zany jest prowadzić ewidencjÄ™ sprzedaży VAT w celu ustalenia limitu sprzedaży i zwolnienia podmiotowego z VAT.
Osoby wspóÅ‚pracujÄ…ce na umowie zlecenie a koszty i ZUSMożliwe jest zawarcie umowy zlecenie ze wspóÅ‚pracujÄ…cym w dziaÅ‚alnoÅ›ci (np. z mężem). Umowy takie powinny być traktowane dla celów skÅ‚adek ZUS odrÄ™bnie od wspóÅ‚pracy. W konsekwencji bliscy zatrudniani jako zleceniobiorcy powinni być rozliczani nie jako wspóÅ‚pracujÄ…cy,lecz jako zleceniobiorcy. Inaczej jest w przypadku zatrudnienia wspóÅ‚pracujÄ…cego na podstawie umowy o pracÄ™ – w tym przypadku jeżeli pracownik (za pracownika uważa siÄ™ osobÄ™ pozostajÄ…cÄ… w stosunku pracy) speÅ‚nia kryteria okreÅ›lone dla osób wspóÅ‚pracujÄ…cych - dla celów ubezpieczeÅ„ spoÅ‚ecznych jest traktowany jako osoba wspóÅ‚pracujÄ…ca... W przypadku osób wspóÅ‚pracujÄ…cych podstawÄ™ ubezpieczeÅ„ ustala siÄ™ na takiej samej zasadzie jak dla prowadzÄ…cych dziaÅ‚alność gospodarczÄ…, przy czym nie majÄ… możliwoÅ›ci rozliczać ulgi dla mÅ‚odych przedsiÄ™biorców obniżajÄ…cej podstawÄ™ ustalenia skÅ‚adek ZUS. Za osobÄ™ wspóÅ‚pracujÄ…cÄ… z osobami prowadzÄ…cymi pozarolniczÄ… dziaÅ‚alność oraz zleceniobiorcami, uważa siÄ™ małżonka, dzieci wÅ‚asne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione, rodziców, macochÄ™ i ojczyma oraz osoby przysposabiajÄ…ce, jeżeli pozostajÄ… z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym i wspóÅ‚pracujÄ… przy prowadzeniu tej dziaÅ‚alnoÅ›ci lub wykonywaniu umowy agencyjnej lub umowy zlecenia; nie dotyczy to osób, z którymi zostaÅ‚a zawarta umowa o pracÄ™ w celu przygotowania zawodowego. W przypadku zatrudnienia na podstawie umowy o pracÄ™ – czÅ‚onek rodziny traktowany jest jako osoba wspóÅ‚pracujÄ…ca. W przypadku umowy zlecenie – skÅ‚adki opÅ‚aca siÄ™ z tytuÅ‚u tej umowy, a nie jako wspóÅ‚pracujÄ…cy. W przypadku zatrudnienia bezumownego – o tym czy mamy do czynienia ze zleceniem czy z umowÄ… o pracÄ™ (a w konsekwencji – skÅ‚adkami jak przy wspóÅ‚pracy) decydować bÄ™dÄ… okolicznoÅ›ci faktyczne i znanie tych czynnoÅ›ci za zlecenie lub umowÄ™ o pracÄ™.
Koszty uzyskania przychoduW przypadku umów zlecenia zleceniobiorców obejmujÄ… 20% koszty ryczaÅ‚towe. Nie stosuje siÄ™ kosztów obniżonych ryczaÅ‚towych takich jak w umowie o pracÄ™. Koszty 20% wylicza siÄ™ od kwoty przychodu po obniżeniu ich wczeÅ›niej o potrÄ…cone przez pÅ‚atnika w danym miesiÄ…cu skÅ‚adki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe. W przypadku udowodnienia kosztów w kwocie wyższej niż 20% - obowiÄ…zujÄ… koszty wyższe, niemniej to na podatniku ciąży obowiÄ…zek posiadania dowodów na poniesienie tych dodatkowych kosztów. Zlecenie wykonane w ramach dziaÅ‚alnoÅ›ci – rozlicza siÄ™ na zasadach wÅ‚aÅ›ciwych dla prowadzenia przedsiÄ™biorstwa.
Możliwe jest stosowanie kosztów podwyższonych 50%, o ile przy zleceniu wystÄ™puje rozporzÄ…dzanie prawami autorskimi innymi wartoÅ›ciami niematerialnymi i prawnymi, a na stosowanie takich kosztów wskazuje umowa łączÄ…ca strony. Możliwe jest wysÅ‚anie zleceniobiorcy w delegacjÄ™, z czym wiąże siÄ™ zwrot wydatków oraz diety, które nie podlegajÄ… skÅ‚adkom ZUS czym podatkowi.
Dla celów sÅ‚użbowych możliwe jest również wykorzystywanie sprzÄ™tu zleceniobiorcy, w tym prywatnego Å›rodka transportu. wiÄ™cej o interpretacjachZlecenie studentaZlecenie podejmowane przez studenta (również ucznia gimnazjów, szkóÅ‚ ponadgimnazjalnych, szkóÅ‚ ponadpodstawowych) – do ukoÅ„czenia 26 roku życia nie podlega skÅ‚adkom ZUS oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu. W przypadku umowy o pracÄ™ za studenta należy dodatkowo opÅ‚acać skÅ‚adki spoÅ‚eczne.
OdpÅ‚atność za Å›wiadczone usÅ‚ugiJednym z elementów umowy zlecenia jest odpÅ‚atność za Å›wiadczone usÅ‚ugi. Zgodnie z art. 735§1 i 2 jeżeli ani z umowy, ani z okolicznoÅ›ci nie wynika, że przyjmujÄ…cy zlecenie zobowiÄ…zaÅ‚ siÄ™ wykonać je bez wynagrodzenia, za wykonanie zlecenia należy siÄ™ wynagrodzenie. A wiÄ™c umowa zlecenie może mieć charakter nieodpÅ‚atny tylko w sytuacji, gdy zleceniobiorca zobowiąże siÄ™ w niej do wykonania zadania bez wynagrodzenia. Co wiÄ™cej jeżeli strony nie ustalaÅ‚y w umowie obowiÄ…zujÄ…cej taryfy, oraz wysokoÅ›ci wynagrodzenia, pracownikowi należy siÄ™ wynagrodzenie odpowiadajÄ…ce wykonanej przez niego pracy. jak wystawić fakturÄ™jak wystawić rachunekUwagaZgodnie z Art. 744. w razie odpÅ‚atnego zlecenia wynagrodzenie należy siÄ™ przyjmujÄ…cemu dopiero po wykonaniu zlecenia, chyba że co innego wynika z umowy lub z przepisów szczególnych. Zlecenie do 200 zÅ‚Zlecenie, w których kwota należnoÅ›ci okreÅ›lona w umowie zawartej z osobÄ… niebÄ™dÄ…cÄ… pracownikiem pÅ‚atnika nie przekracza 200 zÅ‚ – opodatkowane sÄ… ryczaÅ‚towo w wysokoÅ›ci 18 % przychodu. W ich przypadku nie dochodzi do rozliczania kosztów uzyskania przychodów, nie ma również zaliczek na podatek. PÅ‚atnik pÅ‚aci ryczaÅ‚tem podatek za wykonujÄ…cego. Podatek ryczaÅ‚towy nie podlega wykazaniu w PIT rocznym wykonujÄ…cego zlecenie. Uwaga !Możliwe jest zawieranie wielokrotnie umów zlecenie, np. dziennych do wartoÅ›ci 200 zÅ‚. Wykonanie zleceniaUmowa zlecenie jest umowÄ… zawierajÄ…cÄ… zgodne oÅ›wiadczenie stron co do wykonania zlecenia. Dlatego też zleceniobiorca w sytuacji braku chÄ™ci podjÄ™cia zlecenia, powinien niezwÅ‚ocznie powiadomić o tym zleceniodawcÄ™, a wiÄ™c w dniu otrzymania oferty od zleceniodawcy. Co wiÄ™cej zgodnie z art. 738§1 pracownik wyrażajÄ…cy zgodÄ™ na podjÄ™cie pracy na podstawie umowy zlecenia zobowiÄ…zuje siÄ™ do wykonywania pracy osobiÅ›cie. PrzyjmujÄ…cy zlecenie może powierzyć wykonanie zlecenia osobie trzeciej tylko wtedy, gdy wynika to z umowy lub ze zwyczaju albo gdy jest do tego zmuszony przez okolicznoÅ›ci. W wypadku takim zleceniobiorca zobowiÄ…zany jest zawiadomić niezwÅ‚ocznie dajÄ…cego zlecenie o osobie i o miejscu zamieszkania swego zastÄ™pcy i w razie zawiadomienia odpowiedzialny jest tylko za brak należytej starannoÅ›ci w wyborze zastÄ™pcy.
Odpowiedzialność materialna zleceniobiorcy i osób trzecich
OdpowiedzialnoÅ›ci zleceniobiorcy dochodzić można na zasadach cywilnych – za szkodÄ™ wyrzÄ…dzonÄ… z tytuÅ‚u dziaÅ‚ania lub z tytuÅ‚u zasad umownych, wprowadzonych pomiÄ™dzy stronami. Odpowiednio dochodzić można strat wynikÅ‚ych wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania zlecenia. W przypadku powierzenia zlecenia osobie trzeciej zastÄ™pca odpowiedzialny jest za wykonanie zlecenia także wzglÄ™dem dajÄ…cego zlecenie. Jeżeli przyjmujÄ…cy zlecenie ponosi odpowiedzialność za czynnoÅ›ci swego zastÄ™pcy jak za swoje wÅ‚asne czynnoÅ›ci, ich odpowiedzialność jest solidarna. W wypadku gdy przyjmujÄ…cy zlecenie powierzyÅ‚ wykonanie zlecenia innej osobie nie bÄ™dÄ…c do tego uprawniony, a rzecz należąca do dajÄ…cego zlecenie ulegÅ‚a przy wykonywaniu zlecenia utracie lub uszkodzeniu, przyjmujÄ…cy zlecenie jest odpowiedzialny także za utratÄ™ lub uszkodzenie przypadkowe, chyba że jedno lub drugie nastÄ…piÅ‚oby również wtedy, gdyby sam zlecenie wykonywaÅ‚. Zleceniobiorca ponosi odpowiedzialność za szkodÄ™ powstałą podczas wykonania czynnoÅ›ci przez osobÄ™ trzeciÄ… tylko wówczas, gdy zleceniobiorca nie byÅ‚ uprawniony do powierzenia wykonania zlecenia. PrzyjmujÄ…cy zlecenie powinien udzielać dajÄ…cemu zlecenie potrzebnych wiadomoÅ›ci o przebiegu sprawy, a po wykonaniu zlecenia lub po wczeÅ›niejszym rozwiÄ…zaniu umowy zÅ‚ożyć mu sprawozdanie. Powinien mu wydać wszystko, co przy wykonaniu zlecenia dla niego uzyskaÅ‚, chociażby w imieniu wÅ‚asnym.
Wypowiedzenie zleceniaZgodnie z wyrokiem SÄ…du Najwyższego z dnia 28 wrzeÅ›nia 2004 r, ,sygn. IV CK 640/03 wypowiedzenie umowy zlecenia może być dokonane bez wzglÄ™du na czas, na jaki umowa zostaÅ‚a zawarta. DajÄ…cy zlecenie może je wypowiedzieć w każdym czasie. Powinien jednak zwrócić przyjmujÄ…cemu zlecenie wydatki, które ten poczyniÅ‚ w celu należytego wykonania zlecenia; w razie odpÅ‚atnego zlecenia obowiÄ…zany jest uiÅ›cić przyjmujÄ…cemu zlecenie część wynagrodzenia odpowiadajÄ…cÄ… jego dotychczasowym czynnoÅ›ciom, a jeżeli wypowiedzenie nastÄ…piÅ‚o bez ważnego powodu, powinien także naprawić szkodÄ™. PrzyjmujÄ…cy zlecenie może je wypowiedzieć w każdym czasie. Jednakże gdy zlecenie jest odpÅ‚atne, a wypowiedzenie nastÄ…piÅ‚o bez ważnego powodu, przyjmujÄ…cy zlecenie jest odpowiedzialny za szkodÄ™. Nie można zrzec siÄ™ z góry uprawnienia do wypowiedzenia zlecenia z ważnych powodów.
W przypadku Å›mierci zleceniobiorcy, bÄ…dź utraty przez niego zdolnoÅ›ci do czynnoÅ›ci cywilnoprawnej zlecenie nie wygasa. Jeżeli jednak zgodnie z umowÄ… zlecenie wygasÅ‚o, a przerwanie powierzonych zleceniobiorcy czynnoÅ›ci spowodowaÅ‚o szkodÄ™ dla zleceniodawcy, pozostawione zobowiÄ…zania zostajÄ… przekazane na spadkobierców zleceniobiorcy.
Iwona Karkus data utworzenia: 2011-05-06 data modyfikacji: 2012-04-10
e-Porady - czytaj za darmo!
Odpowiedzi redakcji PIT.pl na pytania podatkowe użytkowników: Umowa zlecenie2012-04-03 10:41:25Chcę zatrudnić na umowę zlecenie kilka osób na okres kilku tygodni do sadzenia lasu. Chciałbym, aby byli też ubezpieczeni. Jak zgodnie z prawem powinienem ich rozliczyć w US i ZUS? A może inna forma zatrudnienia? OdpowiedźPomoc męża w firmie żony2011-08-05 13:36:46Żona prowadzi firmę usługową, mąż jest zatrudniony w innej firmie na umowę zlecenie (wynagrodzenie powyżej minimalnej krajowej, ma odprowadzane pełne składki ZUS). Na jakiej zasadzie mąż może pomagać żonie w prowadzeniu jej firmy (obsługa klientów, wykonywanie usług). Czy taka współpraca... OdpowiedźPobór podatku od wypłaconego zasiłku2011-07-15 13:54:53Czy należy pobrać podatek dochodowy od wypłaconego zasiłku chorobowego pracownikowi, który jest zatrudniony na podstawie umowy zlecenia? Czy wypłacony zasiłek wykazuje się na PIT-11? Odpowiedź |







czwartek 31-05-2012

Umowa o dzieło z rachunkiem




