Koszty

Środki trwałe

Pobierz za SMS

Plik	Opis
	Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc De Minimis
	Zaświadczenie o pomocy De Minimis
	Wezwanie do przedłożenia wszystkich zaświadczeń o uzyskanej pomocy de minimis z ostatnich 3 lat

Tax Care

• licencjonowani księgowi

• bezpłatne doradztwo

• dostęp on-line

Środki trwałe

Wartość początkowa

Wartość początkowa to ustalona według określonych zasad podstawa naliczania odpisów amortyzacyjnych od danego składnika majątku podatnika. Nie ma dowolności przy jej określaniu.

Za wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych uważać należy:

w razie nabycia w drodze kupna - cenę ich nabycia;
w razie częściowo odpłatnego nabycia - cenę ich nabycia powiększoną o wartość przychodu z tytułu nieodpłatnego świadczenia (jeśli występuje);
w razie wytworzenia we własnym zakresie - koszt wytworzenia;
w razie nabycia w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób - wartość rynkową z dnia nabycia, chyba że umowa darowizny albo umowa o nieodpłatnym przekazaniu określa tę wartość w niższej wysokości;
w razie nabycia w postaci wkładu niepieniężnego (aportu) wniesionego do spółki cywilnej lub osobowej spółki handlowej - ustaloną przez wspólników na dzień wniesienia wkładu lub udziału, wartość poszczególnych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, nie wyższą jednak od ich wartości rynkowej, z dnia wniesienia wkładu;
od 1 stycznia 2007 r. - w razie otrzymania w związku z likwidacją osoby prawnej, z uwzględnieniem różnic kursowych, ustaloną przez podatnika wartość poszczególnych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, nie wyższą jednak od ich wartości rynkowej.

Nowy moduł

Reklama

Wartość początkową firmy stanowi dodatnia różnica między ceną nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, a wartością rynkową składników majątkowych wchodzących w skład kupionego, przyjętego do odpłatnego korzystania albo wniesionego do spółki przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, odpowiednio z dnia kupna, przyjęcia do odpłatnego korzystania albo wniesienia do spółki.

Wartość początkową inwestycji w obcych środkach trwałych oraz budynków i budowli wybudowanych na obcym gruncie ustala się odpowiednio wg ceny nabycia albo kosztu wytworzenia.

Pojęcia ceny nabycia i kosztu wytworzenia są ściśle określone:

Cena nabycia
+	kwota należna zbywcy
+	koszty związane z zakupem naliczone do dnia przekazania środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej do używania, a w szczególności o koszty transportu, załadunku i wyładunku, ubezpieczenia w drodze, montażu, instalacji i uruchomienia programów oraz systemów komputerowych, opłat notarialnych, skarbowych i innych, odsetek, prowizji
-	podatek VAT, z wyjątkiem przypadków, gdy zgodnie z odrębnymi przepisami podatek VAT nie stanowi podatku naliczonego albo podatnikowi nie przysługuje obniżenie kwoty należnego podatku o podatek naliczony albo zwrot różnicy podatku w rozumieniu ustawy o VAT
+/-	różnice kursowe, naliczone do dnia przekazania do używania środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej (dodatnie albo ujemne)
+	w razie nabycia składników majątku w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, oraz w drodze aportu, a wymagających montażu - wydatki poniesione na ich montaż
+	cło i podatek akcyzowy od importu składników majątku
+	koszty montażu, gdy majątek wymaga montażu, a nabycie nastąpiło w drodze darowizny, spadku, w inny nieodpłatny sposób, w drodze aportu albo likwidacji osoby prawnej (od 1 stycznia 2007 r.)

Koszt wytworzenia
+	wartość, w cenie nabycia, zużytych do wytworzenia środków trwałych: rzeczowych składników majątku i wykorzystanych usług obcych, kosztów wynagrodzeń za prace wraz z pochodnymi
+	inne koszty dające się zaliczyć do wartości wytworzonych środków trwałych (brak ustawowej definicji kosztów dających się zaliczyć)
-	wartość własnej pracy podatnika, jego małżonka i małoletnich dzieci
+	odsetki i prowizje (koszty operacyjne lub koszty operacji finansowych) naliczone do dnia przekazania środka trwałego albo wartości niematerialnej i prawnej do używania, w szczególności odsetki od pożyczek (kredytów) naliczone do tego dnia
-	koszty operacyjne i koszty operacji finansowych, w szczególności odsetek od pożyczek (kredytów) i prowizji, naliczone po dniu przekazania środka trwałego albo wartości niematerialnej i prawnej do używania
+/-	różnice kursowe, naliczone do dnia przekazania do używania środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej (dodatnie albo ujemne)
+	koszty montażu, gdy majątek wymaga montażu, a nabycie nastąpiło w drodze darowizny, spadku, w inny nieodpłatny sposób, w drodze aportu albo likwidacji osoby prawnej (od 1 stycznia 2007 r.)

Podatnicy mogą ustalić wartość początkową budynków mieszkalnych lub lokali mieszkalnych: wynajmowanych, wydzierżawianych albo używanych przez właściciela na cele prowadzonej przez niego działalności gospodarczej:

przyjmując w każdym roku podatkowym wartość stanowiącą iloczyn metrów kwadratowych wynajmowanej, wydzierżawianej lub używanej przez właściciela powierzchni użytkowej tego budynku lub lokalu i kwoty 988 zł, przy czym za powierzchnię użytkową uważa się powierzchnię przyjętą dla celów podatku od nieruchomości (w takim wypadku nie należy wykazywać środka trwałego w ewidencji środków trwałych, a amortyzacja w przypadku prawa spółdzielczego wyniesie 1,5% zamiast 2,5%), albo
na ww. zasadach ogólnych.

Jeżeli tylko część nieruchomości, w tym budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego, jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej bądź wynajmowana lub wydzierżawiana - odpisów amortyzacyjnych dokonuje się w wysokości ustalonej od wartości początkowej nieruchomości, budynku lub lokalu odpowiadającej stosunkowi powierzchni użytkowej wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej, wynajmowanej lub wydzierżawianej, do ogólnej powierzchni użytkowej tej nieruchomości, budynku lub lokalu. Ustala się zatem wartość początkową ustala się w odniesieniu do całego budynku, jednak jako podstawę naliczania odpisów amortyzacyjnych przyjmuje się wartość początkową stanowiącą proporcjonalną część wartości początkowej całej nieruchomości. Nie wycenia się poszczególnego lokalu.

W razie gdy składnik majątku stanowi współwłasność podatnika, wartość początkową tego składnika ustala się w takiej proporcji jego wartości, w jakiej pozostaje udział podatnika we własności tego składnika majątku; zasada ta nie ma zastosowania do składników majątku stanowiących wspólność majątkową małżonków (można przyjąć, że podatnik jest właścicielem w 100%), chyba że małżonkowie wykorzystują składnik majątku w działalności gospodarczej prowadzonej odrębnie (wtedy każde z nich rozlicza amortyzację od udziału 50%).

Nie można ustalić

Jeżeli nie można ustalić ceny nabycia środków trwałych lub ich części nabytych przez podatników przed dniem założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu wartość początkową tych środków przyjmuje się w wysokości wynikającej z wyceny dokonanej przez podatnika, z uwzględnieniem cen rynkowych środków trwałych tego samego rodzaju z grudnia roku poprzedzającego rok założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu oraz stanu i stopnia ich zużycia.

Jeżeli nie można ustalić ceny nabycia środków trwałych lub ich części nabytych przez podatników po dniu założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu, wówczas nie można naliczać odpisów amortyzacyjnych. Ustawa nie przewiduje bowiem zastępczego sposobu ustalenia wartości początkowej w takim przypadku, z wyjątkiem budynków i lokali mieszkalnych, o których mowa nieco wyżej.

Jeżeli nie można ustalić kosztu wytworzenia wartość początkową środków trwałych ustala się w wysokości określonej przez biegłego, powołanego przez podatnika, z uwzględnieniem cen rynkowych środków trwałych tego samego rodzaju z grudnia roku poprzedzającego rok założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu oraz stanu i stopnia ich zużycia. Nie ma przy tym znaczenia, czy składnik majątku wytworzono po czy przed dniem założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu.

Podatnicy prowadzący księgę przychodu mają obowiązek zaprowadzić ewidencję środków trwałych w dniu założenia księgi, a ryczałtowcy - wykaz środków trwałych w dniu przejścia na zryczałtowany podatek dochodowy.

Kontynuacja

W razie zmiany formy prawnej, a także połączenia albo podziału podmiotów dokonywanych na podstawie odrębnych przepisów - wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych ustala się w wysokości wartości początkowej określonej w ewidencji (wykazie) podmiotu o zmienionej formie prawnej, podzielonego albo połączonego.

Zasada ta ma zastosowanie, jeżeli z odrębnych przepisów wynika, że podmiot powstały w wyniku zmiany formy prawnej, podziału albo połączenia lub podmiot istniejący, do którego przeniesiono w wyniku wydzielenia część majątku podmiotu dzielonego, wstępuje we wszelkie prawa i obowiązki podmiotu o zmienionej formie prawnej, połączonego albo podzielonego.

W ten sam sposób wartość początkową ustala się także w razie:

podjęcia działalności przez podmiot po przerwie trwającej nie dłużej niż 3 lata;
zmiany formy prawnej prowadzonej działalności, polegającej na połączeniu lub podziale dotychczasowych podmiotów albo zmianie wspólników spółki nie będącej osobą prawną;
zmiany działalności wykonywanej samodzielnie przez jednego z małżonków na działalność wykonywaną samodzielnie przez drugiego z małżonków,

- jeżeli przed przerwą lub zmianą składniki majątku były wprowadzone do ewidencji (wykazu).

Przed 1 stycznia 2007 r. w ten sam sposób wartość początkową ustalało się także w razie:

zmiany działalności wykonywanej samodzielnie przez jednego lub odrębnie przez każdego z małżonków na działalność wykonywaną na imię obojga małżonków (do 31 grudnia 2006 r.);
zmiany działalności wykonywanej na imię obojga małżonków na działalność wykonywaną przez jednego lub odrębnie przez każdego z małżonków,

- jeżeli przed przerwą lub zmianą składniki majątku były wprowadzone do ewidencji (wykazu).

Podmioty wyżej wymienione dokonują odpisów amortyzacyjnych z uwzględnieniem dotychczasowej wysokości odpisów oraz kontynuują metodę amortyzacji przyjętą przez podmiot o zmienionej formie prawnej, podzielony albo połączony, z uwzględnieniem prawa do stosowania stawek obniżonych i podwyższonych.

Od 1 stycznia 2007 r. zasady związane ze zmianą formy prawnej, połączeniem czy podziałem, stosuje się odpowiednio

w razie nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w drodze wkładu niepieniężnego. Jeżeli składniki majątku wchodzące w skład wkładu niepieniężnego nie były wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych prowadzonej przez podmiot wnoszący wkład niepieniężny, stosuje się zasady dotyczące składników majątku znajdujących się w przedsiębiorstwie czy jego zorganizowanej części.
w przypadku otrzymania w związku z likwidacją osoby prawnej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, które uprzednio zostały wniesione do tej osoby prawnej jako wkład niepieniężny w postaci przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części.

Przedsiębiorstwo

W razie nabycia w drodze kupna lub przyjęcia do odpłatnego korzystania przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, łączną wartość początkową nabytych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych stanowi:

suma ich wartości rynkowej w przypadku wystąpienia dodatniej wartości firmy;
różnica między ceną nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, a wartością składników majątkowych nie będących środkami trwałymi ani wartościami niematerialnymi i prawnymi, w przypadku niewystąpienia dodatniej wartości firmy.

W razie nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w drodze spadku lub darowizny, łączną wartość początkową nabytych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych stanowi suma ich wartości rynkowej, nie wyższa jednak od różnicy pomiędzy wartością tego przedsiębiorstwa albo jego zorganizowaną częścią a wartością składników mienia, nie będących środkami trwałymi ani wartościami niematerialnymi i prawnymi, określoną dla celów podatku od spadków i darowizn.

Prawa

Wartość początkową praw majątkowych, w tym licencji i autorskich praw majątkowych, stanowi cena nabycia tych praw; jeżeli wynagrodzenie (opłaty) wynikające z umowy licencyjnej albo z umowy o przeniesienie innych praw majątkowych jest uzależnione od wysokości przychodów z licencji lub praw uzyskanych przez licencjobiorcę albo nabywcę - przy ustalaniu wartości początkowej praw majątkowych, w tym licencji, nie uwzględnia się tej części wynagrodzenia.

ulepszenie, podział, łączenie

Artur M. Brzeziński

data utworzenia: 2005-10-12

data modyfikacji: 2012-01-02

SKP ® (Super Księga Podatkowa)
Kompletny program dla firm i biur rachunkowych
Oferta tygodnia: 50 % rabatu !
Więcej na:
www.ksiegapodatkowa.pl

reklama

Zobacz także

e-Porady - czytaj za darmo!

Odpowiedzi redakcji PIT.pl na pytania podatkowe użytkowników:

Opłaty bankowe od kredytu na środek trwały2011-12-20 16:14:02

Jak należy rozliczyć odsetki, marżę bankową, inne opłaty i prowizje banku od udzielonego kredytu na zakup lokalu użytkowego w KPiR?

Odpowiedź

Przystosowanie domu do działalności2011-10-20 14:17:05

Czy lokal będący współwłasnością małżonków, a wykorzystywany do działalności gospodarczej przez jednego z małżonków, można w całości od całej wartości początkowej amortyzować? Czy wydatki związane z remontem do przystosowania go do działalności gospodarczej (usługi stomatologiczne) można w całości księgować w...

Odpowiedź

Księgowanie koszt aktu notarialnego za zakup budynku biurowego2011-04-18 14:56:14

Czy koszt aktu notarialnego za zakup budynku biurowego będzie bezpośrednim kosztem podatkowym czy też będzie podwyższał wartość początkową nieruchomości i będzie podlegał razem z nią amortyzacji?